Trại Nấm Và Hai Dãy Dương

Tôi không đáp.

Ông ta vỗ vỗ bùn đất trên tay, bước tới, đứng ngay trên đường ranh giới hai nhà. Mảnh đất đó bị ông ta đào xới nham nhở, như vừa bị cày nát.

“Cây không còn nữa.” Ông ta nói.

“Thấy rồi.”

“Nhưng đất thì vẫn còn đây.” Ông ta lấy mũi giày gõ gõ xuống nền đất dưới chân. “Mày nhớ kỹ câu này.”

Tôi không đáp lời.

Ông ta quay người bỏ đi.

Đi được vài bước lại ngoái đầu lại: “Dương Siêu Đông, cái phòng sấy nhà mày còn nướng chết được cái gì nữa? Mày nói tao nghe xem. Tao trồng cái gì mày nướng được thì nướng tao xem.”

Tôi nói: “Chú Chu, phòng sấy dùng để sấy nấm.”

“Được.” Ông ta châm một điếu thuốc. “Mày sấy nấm của mày. Xem ai bản lĩnh hơn ai.”

Ông ta ngậm điếu thuốc, nghênh ngang bỏ đi.

Chưa đầy một tháng sau, chỗ ranh giới lại bắt đầu thi công.

Lần này không trồng cây nữa.

Mà là dựng nhà kính.

Khung thép ống, màng nilon bao quanh, toàn là vật liệu mới cáu.

Bảy tám người hì hục làm suốt hơn mười ngày, bảy cái nhà kính xếp thành một hàng mọc lên, dưới ánh mặt trời phản chiếu trắng lóa cả mắt.

Lúc tôi ra xem, Chu Đức Thắng đang ngồi xổm trước cửa nhà kính ăn cơm hộp.

Thấy tôi, ông ta đặt hộp cơm xuống đất, đứng dậy.

“Đến đúng lúc lắm. Vào trong mà xem.”

Ông ta vén tấm rèm nilon ở cửa nhà kính lên, hất cằm ra hiệu cho tôi vào.

Bên trong hầm hập hơi nóng, mùi đất ngai ngái quyện với mùi phân bón nồng nặc.

Mầm cây hương thuẩn đã được trồng xuống, cao đến đầu gối, xanh mướt, xếp thành từng hàng thẳng tắp.

“Thấy chưa? Rau hương thuẩn trái vụ đấy.” Chu Đức Thắng chỉ vào những gốc cây non. “Dịp trước và sau Tết đem ra chợ bán, một cân giá bằng này.” Ông ta giơ bốn ngón tay lên.

“Bốn mươi?”

“Bốn năm mươi.” Ông ta sửa lời tôi. “Tùy chất lượng. Loại tốt có thể bán được sáu mươi tệ.”

Tôi gật đầu.

“Cái nấm nhà mày bán bao nhiêu tiền ấy nhỉ? Mười hai? Mười lăm?” Ông ta rút thuốc châm lửa, phả ra một ngụm khói. “Một cái nhà kính này của tao, bằng ba cái nhà lồng nhà mày. Tao có bảy cái nhà kính, mày tự tính đi.”

“Thế lần này chú Chu đầu tư kha khá nhỉ?”

“Hai mươi mấy vạn. Vay quỹ tín dụng, với mượn thêm họ hàng xung quanh.” Lúc nói câu này, cằm ông ta hơi hất lên. “Không vào hang cọp sao bắt được cọp con. Cái phòng sấy nhà mày chả phải biết nướng cây sao? Mày nướng một cái tao xem nào. Rau hương thuẩn nằm trong nhà kính, mày nướng được không?”

Tôi nói: “Chú Chu, phòng sấy nhà cháu dùng để sấy nấm, không phải để nướng cây.”

“Đéo quan tâm nó là cái gì.” Ông ta búng tàn thuốc xuống những gốc hương thuẩn non. “Mấy cái nhà lồng rách của mày ấy, đợi rau nhà tao bán được tiền, có cho không tao cũng đéo thèm. Đến lúc đó nếu mày làm không nổi nữa thì nói tao một tiếng. Dù sao cũng là hàng xóm, tao sẽ mua lại, lấy tiền đó cho bố mày dưỡng lão.”

Chu Tiểu Quân từ đầu kia nhà kính chui ra, vác theo cuộn ống nước trên vai, nhìn thấy tôi liền toét miệng cười.

“Dương Siêu Đông, nấm nhà mày vẫn trồng đấy à?” Hắn ném cuộn ống nước xuống đất. “Bố tao bảo rồi, nhà mày chỉ là trò trẻ con thôi. Đợi rau nhà tao bán được tiền, mấy cái trại nấm rách nhà mày, nhà tao mua lại hết, sửa thành nhà kính trồng hương thuẩn.”

“Nghe rõ chưa?” Chu Đức Thắng tát bốp vào gáy con trai một cái. “Đến lúc đó cho anh Dương của mày làm thuê cho nhà mình. Nó có kinh nghiệm trồng nấm, thì trồng rau chắc cũng không tệ đâu.”

Hai bố con cười ngặt nghẽo.

Tôi không cười.

“Chú Chu, vậy chúc nhà chú phát tài.”

“Phát tài là cái chắc.” Chu Đức Thắng thu lại nụ cười, nhìn chằm chằm tôi. “Tao nói cho mày biết Dương Siêu Đông, chuyện cái phòng sấy tao không thèm tính toán với mày. Nhưng từ nay trở đi, hai nhà nước sông không phạm nước giếng. Nếu mày mà giở trò gì nữa…”

Ông ta bỏ lửng câu nói. Ném điếu thuốc xuống đất, đạp một cước.

“Thôi được rồi, xem đủ rồi thì cút đi. Tao còn phải làm việc.”

Tôi quay người bỏ đi.

Lúc bước ra khỏi nhà kính, ánh mặt trời chói chang làm tôi phải nheo mắt lại.

Từ phía sau vọng ra tiếng của Chu Tiểu Quân: “Bố, bố nói xem nó có giở trò gì nữa không?”

“Nó dám chắc?” Giọng Chu Đức Thắng từ trong nhà kính vọng ra. “Bố nó năm xưa còn chả dám, nó thì tính là cái thá gì.”

7

Đêm hôm đó, tôi ngồi trong nhà lồng trồng nấm đến tận nửa đêm.

Những bịch phôi nấm bỏ đi chất thành đống ở góc tường, đã gom được một đống lớn.

Đáng lẽ tôi định bỏ tiền thuê người dọn đi, nhưng giờ thì không vội nữa.

Lúc bố tôi tìm đến, tôi đang kiểm tra phôi nấm.

“Nghe nói Chu Đức Thắng lại trồng cây rồi.”

“Vâng. Trồng hương thuẩn ạ.”

Ông im lặng một lát: “Đầu tư bao nhiêu?”

“Tầm hai mươi mấy vạn.”

“Nó tính ăn thua đủ với con đấy.”

“Con biết.”

Tôi lật ngược bịch phôi trên tay, đặt lại lên kệ.

Sợi nấm mọc một lớp trắng xóa, phát triển rất tốt.

“Bố, năm đó lúc Chu Đức Thắng đầu độc ao cá, bố có đi tìm ông ta không?”

Bố tôi chống gậy đứng ở cửa nhà lồng.

Một lúc lâu sau, ông mới quay đầu nhìn tôi.

“Sao con biết?”

“Con nghe được.” Tôi nói. “Ông ta nói trong nhà kính với thằng Tiểu Quân. Con nghe được hết.”

Cây gậy của bố tôi gõ mạnh xuống đất, những đường gân xanh trên mu bàn tay ông nổi cộm lên.

“Có tìm.” Ông nói. “Nó không nhận. Trong làng không ai dám làm chứng.”

“Thế kết quả xét nghiệm thì sao?”

“Đồn cảnh sát có giữ. Trong mẫu nước xét nghiệm ra thuốc trừ sâu. Nhưng Chu Đức Thắng cắn chết bảo không biết, không ai chứng minh được thuốc là do nó đổ, cảnh sát cũng đành bó tay.”

Giọng bố tôi trầm xuống, “Có người nhìn thấy cũng vô ích, không ai dám đứng ra làm chứng. Nó kêu không biết thì con chẳng lấy gì làm bằng chứng được.”

Tôi không nói gì.

Tôi rút điện thoại ra, bấm vào file ghi âm.

Giọng của Chu Đức Thắng phát ra từ loa, vang vọng trong không gian nhà lồng nấm.

“Một chai thuốc trừ sâu, đêm hăm ba tháng Chạp tao đổ xuống.”

“Tao đứng trên sườn đồi bên kia mà đếm. Nó khóc một tiếng, tao cười một tiếng.”

Bố tôi đứng nghe, trên mặt không biểu lộ chút cảm xúc nào.

Nghe xong, ông đổi tay cầm gậy.

“Chỉ có mỗi cái này thì chưa đủ đâu.”

“Con biết.” Tôi nói. “Ông ta có thể cãi là đang chém gió.”

“Cho nên con chưa vội báo cảnh sát.”

Bố liếc nhìn tôi một cái.

“Đợi.” Tôi nói. “Đợi đến lúc ông ta không thể ngóc đầu lên được nữa.”

Ông không nói thêm gì, chống gậy quay người, chầm chậm bước về phía nhà. Đến cửa, ông khựng lại một nhịp.

“Cái hố ủ phân của con, đào sâu thêm một chút.”

“Con biết rồi ạ.”

8

Sáng sớm hôm sau, tôi vạch một đường thẳng ngay trên mép ranh giới đất.

Bên này vạch là nhà tôi, bên kia vạch là nhà ông ta.

Tôi đem những bịch phôi nấm thải xếp từng bao từng bao một sang bên này vạch, xếp ngay ngắn thành từng lớp.

Xếp xong, tôi bắt đầu đào móng.

Sau khi vào đông, hố ủ phân đã đào xong.

Hố rộng ba mét vuông, láng xi măng dưới đáy, nằm sát rạt ranh giới hai nhà.

Phôi nấm thải được đổ xuống từng xe một, phủ nilon lên trên để ủ cho lên men.

Chu Đức Thắng có chạy sang ngó một lần.

Ông ta đứng trên đường ranh giới, rướn cổ nhìn một lúc lâu.

“Mày lại bày trò gì nữa đây?”

“Ủ phân.”

“Ủ phân?” Ông ta đi vòng quanh hố ủ phân một vòng. “Ủ phân mà đào cái hố to thế này? Mày lừa ai hả?”

“Chú Chu, cháu ủ phân của cháu, chú trồng hương thuẩn của chú. Nước sông không phạm nước giếng.”

“Nước sông không phạm nước giếng?” Ông ta cười gằn. “Được. Mày nhớ lấy câu này.”

Ông ta chắp tay sau lưng đi mất. Đi được vài bước lại quay đầu lại: “Dương Siêu Đông, cái phòng sấy nhà mày nướng chết cây nhà tao, tao đành chịu. Lần này nếu mày mà giở trò gì nữa…”

“Chú Chu,” Tôi ngắt lời ông ta, “Con bọ xén tóc là chuyện của ông trời. Cháu không quản được.”

Sắc mặt ông ta thay đổi.

“Mày nói cái gì?”

“Không có gì.” Tôi cầm xẻng lên. “Cháu nói là trời lạnh rồi, chú Chu nhớ mặc nhiều áo ấm vào.”

Ông ta nhìn chằm chằm tôi mấy giây, rồi quay lưng bước đi.

Qua mùa xuân, bọ xén tóc xuất hiện.

Ban đầu là Chu Tiểu Quân phát hiện ra điểm bất thường.

Trên thân cây hương thuẩn xuất hiện những cái lỗ nhỏ, quanh lỗ là một lớp mùn cưa vụn li ti.